06.23.2024

İran’ın misilleme beklentileri ortasında İsrail’de kargaşa

“İran’ın İsrail’i doğrudan vurması daha önce görülmemiş bir şey olur ve Orta Doğu’da bölgesel bir savaşa yol açabilir. “

İsrailliler, İran’ın Suriye başkentindeki diplomatik misyonuna yapılan saldırının ardından İran’ın vereceği tepkiyi merakla beklemeye başladılar ve bu da işgal altındaki topraklardaki yaşam koşullarını ciddi şekilde alt üst etti. İsrail’de 28 büyükelçilik ve konsolosluğun kapatılması, orduda tüm izinlerin kaldırılması, halkın gıda stoklaması gibi olaylardan oluşan bir kargaşa yaşanıyor.

İsrail’in Şam’daki İran konsolosluğuna düzenlediği saldırı, İran ve Suriye’den ziyade işgal altındaki topraklardaki durumu daha da karmaşık hale getirdi. Aslında İsrailliler, Pazartesi günü İran’ın Suriye başkentindeki diplomatik misyonuna yapılan saldırının ardından İran’ın vereceği tepkiyi merakla beklemeye başladılar ve bu da işgal altındaki topraklardaki yaşam koşullarını ciddi şekilde alt üst etti. Bu karmaşa neredeyse ekonomiyi, siyaseti ve hatta yerleşimcilerin günlük yaşamını etkiledi ve işgal altındaki topraklarda neredeyse hiç yeni yerleşim olmadı. 

Tahliye ve 28 büyükelçilik ve konsolosluğun kapatılması

Jerusalem Post’un bir bilgi kaynağına dayandırdığı haberine göre İsrail rejimine ait en az 28 büyükelçilik ve konsolosluk İran’ın misilleme yapacağı beklentisiyle geçici olarak kapatıldı. Kan Radyosu, İsrail Dışişleri Bakanlığı’nın kolluk kuvvetleriyle istişare ettikten sonra, Şam’da gerçekleştirilen saldırıya İran’ın vereceği karşılık beklentisi çerçevesinde bazı büyükelçiliklerin tahliye edilmesine karar verdiğini bildirdi.

Ordu alarmda

İsrail ordusu son birkaç gündür muharip birliklerinin izinlerini askıya aldı ve İran’dan gelebilecek olası bir füze ya da insansız hava aracı saldırısına karşı hava savunma komutasını arttırdı. Bu bağlamda, Guardian’ın haberine göre, durumsal değerlendirmeye dayanarak, ordu tüm muharip birliklerin izinlerini geçici olarak iptal etme kararı aldı. İsrail ordusu yaptığı açıklamada savaş halinde olunduğunu ve ihtiyaçlara göre kuvvetlerin konuşlandırılmasının sürekli değerlendirme altında olduğunu duyurdu.

Olağandışı durum 

Cuma günü İbranice yayın yapan bazı kaynaklar işgal altındaki topraklarda büyük bir patlama meydana geldiğini bildirdi. Patlamanın Kalkilya’nın doğusundaki Kafr Tholt ve Azzoun yerleşimleri arasındaki rejimin güç kemerlerinden birinin yakınında meydana geldiği söyleniyor. İsrail kaynaklarına göre patlama aynı zamanda işgalci güçlerin bölgede konuşlandığı bir zamanda meydana geldi. 

Bu patlamanın ardından işgal altındaki toprakların diğer bölgelerinde de tedirginlik baş gösterdi ve bugün erken saatlerde Gazze Şeridi yakınlarındaki Kissufim yerleşiminde alarmların çalmaya başladığı bildirildi. Bu haberlere göre, bu yerleşime roket fırlatılmasının ardından sirenler çaldı. Dün gece de güney bölgelerinin bazı kesimlerinde insansız hava araçlarının sızma şüphesi üzerine alarm zilleri çaldı ve Al-Mayadeen Ürdün sınırında insansız hava aracı saldırısı korkusuyla alarm zillerinin çaldığını bildirdi.

Marketler arası kokuşturan İsrailli yerleşimciler 

İsrail medyasında yer alan haberlerde, yerleşimcilerin olası misilleme saldırıları, gıda sıkıntısı ve savaş beklentileri nedeniyle olası kıtlık korkusundan bahsediliyor. Bir İsrail medya kuruluşu da İsrail hastanelerinin acil operasyonlara hazırlandığını, Tel Aviv’deki Ichilov Hastanesi’nin hafta sonu boyunca sağlık ekiplerini hazır tuttuğunu bildirdi. Öte yandan İsrail’in merkezindeki Sheba Tıp Merkezi ve Beilinson Hastanesi de büyük kayıplar yaşanması halinde hastaneleri takviye etmek üzere acil durum ekipleri oluşturdu. 

Birleşik kriz 

Başka bir açıdan bakıldığında, El Aksa Fırtınası Operasyonu işgal altındaki topraklarda zaten var olan ev krizlerini daha da arttırarak Tel Aviv’deki liderler için koşulları zorlaştırdı. Knesset’te hükümet ile parlamentodaki sandalyelerin yarısına sahip olan ve Netanyahu’nun savaş politikalarına karşı çıkan muhalefet partileri arasında süregelen anlaşmazlıklar var. Bu siyasi çekişmeler ve Gazze savaşının bir araya gelmesi Netanyahu’nun konumunu tehlikeye atıyor. İsrail rejiminde Netanyahu’yu zor durumda bırakan çok yönlü krizlerin korkunç örneklerine ek olarak, Ben-Gurion Uluslararası Havaalanı’ndaki uçuşları durduran ve turizm sektörü gelirlerini sıfırlayan Hamas füze atışlarının devam etmesi, çok uluslu şirketlerin çoğunu kapattı ve yabancı yatırımcıları dışarı çıkardı. Ayrıca 200,000 İsrailli şu anda kamplarda yerinden edilmiş durumda ve Hamas’ın füze menzili içinde. 

İsrail ve Amerika’nın endişeleri 

İsrail’in İran’ın olası misillemesine ilişkin endişelerini aktaran Axios, İranlı yetkililerin üst düzey bir İranlı yetkilinin ölümüne neden olan saldırı nedeniyle İsrail’e karşı misilleme tehdidinde bulunduğunu bildirdi. Biden yönetimi ve İsrail hükümeti İran’ın yakın bir saldırıya hazırlandığından son derece endişeli. İran’ın İsrail’i doğrudan vurması daha önce görülmemiş bir şey olur ve Orta Doğu’da bölgesel bir savaşa yol açabilir. Pazartesi günü BM Güvenlik Konseyi’nin acil toplantısında İran’ın BM elçi yardımcısı Zehra Erşadi İran’ın “önemli ölçüde itidal gösterdiğini” ve İsrail’in saldırının sonuçları için “tüm sorumluluğu üstlenmesi gerektiğini” söyledi.